Valdegobia osoa ureztatzen duten Omecillo eta Tumecillo ibaien ubideen aurkitzetik gertu, han eratutako ibar zabala buru duen bere toki pribilegitutik, 551 metrotara dago.
Ikuspuntu historikotik baliteke Valdegobia-ko herrialde interesgarriena izatea. Leku erakargarrian bihurtzen duen osagarria, Varonatarren Dorre- Jauregi konplexu historiko-artistikoan datza .
Villanañe bideen gararntzi handiko bidegurutzean aurkitzen da, bere dermoa zekatzen duelarik, sare komunikatzaile baten barruan iada erromatar aroan erabilia, Valdegobia-k lurren arteko loturen iraganbidean, Omecillo-Tumecillo-aren bidea jarraituz, osma et Berberana-ra heldu arte, Orduñako mendien eragozpena igaro ondoren, Nerbioi ibaiaren ibilbidea jarraitzeko itxasora heltzeko.
Medropio mendiaren maldetan, Barrio de Arriba dauka alboan. Bukaerako Brontze/ Burdin Aroan herrialde bat ezarri zen, jarraipen batekin erromatar garaian. Erdi Aro Garaian birpopulatu egiten da era dentsuan.
Gotorleku Infanzonek, bere jatorria Alfontso errege I burrukalaria gatibu egin zuen Varonari zor zaio, Alfontso Viaren borrokaren kontra, gaztela eta León-eko erregea.
• Eliza parrokiala
Dorrea, eliza parrokialaren pean puntaduna bezala ageri da eta dorre koadrangular ondo marratua dauka, kanpaiaren gorputza, gorputz piramidalak errematatzen du, zinc-ezko xaflaz estalia. Tenplu parrokialak, Santa María du baesletzat, oin laukizuzena dauka eta burko poligonala. XVI.mendeko erdialdean eraiki zen. Portada errenazentista estilokoa da.
• Baseliza
• Ezkututegia
• Nuestra Señora de Angosto-ko Santutegia
Angosto-ko konplexua, tenplu parrokialarekin bat datozen eraikin moderno multzo batzuk eratzen dute.
Angosto, parke natural eder bat da, asko maiztatua, ez bakarrik Haraneko gendearengatik, baita eskulade mugakideetatik eta beste probintzietako gendearengatik ere.
Tenplua berriztatutako eraikin eder bat da, bertan bere jatorrizko eraikuntza gotikoa mirestu dezakegu.
• Haizpea
Ibairen ondoan, ederki apaindutako leku batean, Hernando martín Artzainaren haizpea kokatzen da, tradizioak dioenez, 1089an Ama Birjinaren irudia aurkitu zuen.
• Erdi Aroko Zubia
Angosto konplexuaren hegoaldean, ibaien aurkitzea baino lehenago, harrizko zubi eder bat dago, Tumecillo ibairen ohantza zeharkatzen du , dakigunez, bide natural estu honetatik nora ezean dabil, eta aintzinako bidatzarekin egokitzen da, honek ibaiaren bidea igotzen zuen Villanañe-tik Caranca eta Astulez-era eta hemendik, Osma-runtz destolestatzen da, Berberana-ra doa bide batetik, baita Mioma-runtz, Pinedo; Basabe, Acebedo, Vallluerca eta Quinatnilla-rarte.
Mampostriaz harrian burututako zubiak, bere begietako arkuen gidalerroak ezik, hargintzara doaz, aldaketan altxatuz, apur bat zorroztua da, erdi puntuan txikiak, erremedialeku funtzioak.
• Errotak
• Pikuta
Villanañe-k erakusten duen pikutak oinarri zirkular bikoitza dauka, honen gain pikota dago, eta zutabe harrizko zilindriko bat dauka, oin karratuan bukatua bere beheko muturrean, goikoa urrean errematatuta, honen gain, pieza bakar bateko koroamentua doa, bere lehen gorputz zilindrikoan artikulatzen dira, eta bigarren gorputz tronkokonikoan.
• Mendiko Benta
• Bost Garaietako Gurutzea
Herrialde honen bidagurutzearen erdian gurutzea estilizatua aurkitzen da, bost garaieratko oinarri mailaktuaren gain, marraketa hexagonal batekoa, altuera gutxiagorekin.
• Garbitokia
Elizatik hurbil garbitokia dago, guztiz alde batera utzita.
| Kirol Instalazioak | Zerbitzuak |
|---|---|
| EZ DITU | Kanping-a Askaldegia Tabernak Gizarte Etxea |